Mùi bột bánh và dấu bụi tro

Suy tư

Mùi bột bánh và dấu bụi tro

02/11/2026

Đứng trước mộ người thân, con người thân phận kiếp người thật mỏng dòn và ngắn ngủi như vắt bột dẻo dính. Khoảnh khắc trầm tĩnh ấy gọi mời ta sống chậm lại, biết tha thứ và trân trọng từng phút giây bên những người còn sống. Để rồi trong niềm hy vọng Kitô giáo, ta hiểu rằng mọi vinh hoa thế trần rồi cũng qua đi, chỉ có bên Chúa mới là hạnh phúc đích thực và vĩnh cửu.

Có những buổi chiều hạ muộn hay đầu thu, giáo xứ quê mình chìm trong làn khói rơm rạ đượm đà và mùi nếp thơm phức tỏa ra từ những gian bếp nhỏ. Những người trẻ quê tôi lớn lên gắn liền với những mảng bột trắng nõn, những đôi bàn tay lấm lem vệt than nướng, vệt đường phên và những chiếc bánh dẻo hay đưa ra chợ xóm. Cuộc sống quay cuồng theo từng mẻ bánh, từng nhịp chuông nhà thờ ngân vang trên gác tháp chuông, từng bước chân vội vã mưu sinh. Nhưng hôm nay, khi nhịp sống hối hả tạm dừng lại, Chuông nhà thờ buông từng hồi, phủ lên một không gian dịu ngọt và tĩnh lặng, chúng ta lại đứng bên nhau trước khoảng sân nghĩa trang, trước những phần mộ của những người thân yêu.

Nằm dưới lòng đất lạnh kia là ông bà, là ba mẹ, là những người anh người em từng ngồi cùng ta bên chõng tre hiên nhà. Cầu cho các tín hữu đã qua đời không chỉ là một cử hành phụng vụ, mà còn là một khoảnh khắc tĩnh lặng để giới trẻ nhìn lại chính thân phận mỏng manh của mình, để học cách sống chậm lại và nhận ra đâu là hạnh phúc đích thực.

***

Những người làm nghề bánh có lẽ là những người hiểu rõ nhất thế nào là sự mỏng mành của chất liệu. Một vắt bột nếp dẻo thơm, nếu nhồi ấn quá tay hay nhét quá nhiều nhân, lớp vỏ mỏng dính sẽ rách toạc. Một mẻ bánh đem vào lò để nướng, nếu không canh đúng thời gian cũng sẽ vỡ tan.

Thân phận con người chúng ta trước mặt Chúa cũng mỏng manh như thế.

Đứng trước phần mộ người thân, nhìn vệt rêu xanh bám trên đá hộc hay những cành hoa dại rung rinh trong gió, ta chợt nhận ra cuộc đời này ngắn ngủi biết bao. Những con người từng cùng ta vun vén từng ngọn lửa bếp củi, từng chia nhau củ khoai nướng ngọt lịm hay nắm lấy bàn tay ấm áp của ta dưới ánh sao đêm, nay chỉ còn là những hàng chữ khắc trên bia đá.

Chúng ta, những người còn đang tại thế, nhất là những người đang sống tuổi trẻ đang căng tràn sức sống, đôi khi lầm tưởng rằng mình có tất cả thời gian trên đời. Chúng ta mải mê chạy theo những mẻ bánh kịp giờ chợ, những cuộc hơn thua dại khờ như trò chơi tuổi thơ, những ghen tỵ hẹp hòi hay những tham vọng mưu sinh. Nhưng khi đứng trước ranh giới của sự sống và cái chết, mọi vinh hoa, tiền tài hay sự bận rộn hối hả đều dừng lại. Như giọt mật đào đọng trên cành rụng xuống, như vệt nước mưa trút qua gác tháp rồi tan biến, kiếp người thật vô cùng mỏng dòn và ngắn ngủi.

***

Biết mình mỏng manh không phải để thất vọng hay sợ hãi, mà là để học cách sống chậm lại.

Trong cuộc sống hàng ngày, chiếc bánh ngon cần có thời gian ngâm nếp, ép ráo nước, tỉ mẩn vê tròn và chờ đợi nước sôi để nổi lềnh bềnh. Tình yêu thương và sự trưởng thành trong cuộc đời chúng ta cũng cần khoảng nghỉ như thế. Sống chậm lại là khi ta bước chậm hơn sau những giờ làm việc mệt nhoài, biết dừng lại để nhìn vào đôi mắt của người thân, biết sẻ chia từng miếng kẹo dừa hay củ khoai nướng với người bên cạnh.

Đứng trước mộ người thân hôm nay, có ai trong chúng ta không hối tiếc vì những lần vội vã? Hối tiếc vì những lời nói nặng nhẹ lỡ thốt ra, những dằn dỗi ích kỷ hay những lần vì mải mê mưu sinh mà quên mất một cái ôm, một nụ cười ấm áp dành cho ba mẹ, anh em.

Như lời Cha xứ từng dạy dưới vòm cây bàng nhà xứ: “Sự tha thứ bao giờ cũng đẹp hơn một trận cãi vã”. Đứng trước nghĩa trang, nơi mà mọi tranh chấp đất đai, tiền bạc hay sĩ diện đều trở nên vô nghĩa, chúng ta được mời gọi gột rửa lòng mình khỏi những vết ố hoen xấu xí. Hãy sống chậm lại để lắng nghe tiếng ve đầu mùa hay tiếng sóng sông Cầu Đá, và quan trọng hơn cả, để bao dung và trân trọng những người còn đang sống bên cạnh mình.

***

Cuộc đời này dù có đong đầy những kỷ niệm đằm thắm, những ngày hè rực rỡ hay những mẻ bánh ngọt ngào, thì mọi thứ dưới thế trần rồi cũng sẽ qua đi. Chiếc áo mới ngày tựu trường rồi sẽ dính vệt mực, quả bóng căng tròn rồi cũng xẹp lép, và căn nhà gỗ xưa cũ cũng sẽ phủ màu thời gian.

Nếu hạnh phúc chỉ dừng lại ở những thành công tạm bợ, những viên bi thủy tinh óng ánh hay những hào tiền đồng gom góp được, thì khi nhắm mắt xuôi tay, con người sẽ rơi vào hư vô.

Nhưng là những Kitô hữu, chúng ta mang trong mình một niềm hy vọng vượt lên trên cái chết. Ngày lễ cầu cho các tín hữu đã qua đời nhắc nhở ta rằng: Hạnh phúc đích thực và vĩnh cửu không nằm ở thế gian này, mà chỉ có ở bên Chúa.

Như búp sen sớm vươn lên từ lớp bùn đen sâu thẫm để đón lấy vệt nắng ấm áp, tâm hồn con người được dựng nên là để hướng về Chúa. Nơi Người, những thân phận mỏng dòn, vỡ tan như mảnh gốm dưới lòng sông sẽ được chữa lành và đón nhận vào sự sống vĩnh hằng. Sự ra đi của người thân không phải là sự kết thúc vĩnh viễn, mà là một cuộc trở về, trở về với Mái Nhà Cha, nơi không còn đau khổ, không còn nước mắt hay những lo toan mưu sinh.

***

Lạy Chúa,

Đứng trước phần mộ của những người thân yêu dưới bóng gác tháp chuông, xin cho đôi bàn tay của chúng con, đôi bàn tay hằng ngày nặn từng viên bột, biết dừng lại để cảm nhận sự ngắn ngủi của kiếp người.

Xin ban cho chúng con sự khôn ngoan để sống chậm lại giữa thế giới vội vã: Biết tha thứ cho những lầm lỗi dại khờ; biết sẻ chia ngọt bùi với anh chị em; biết vun vén cho tình gia đình, giáo xứ thân thương.

Và trên hết, xin cho chúng con luôn nhớ rằng thế gian này chỉ là bến tạm. Xin cho trái tim người trẻ chúng con luôn hướng về Chúa, khao khát Ngài, bởi vì chúng con biết rằng: chỉ trong Chúa, tâm hồn chúng con mới thực sự được nghỉ ngơi, và chỉ bên Chúa, chúng con mới tìm thấy hạnh phúc đích thực và vĩnh cửu. Amen.

Đức Hữu